Je staat op het punt om te verduurzamen of te verbouwen. Misschien heb je een nieuwe inductiekookplaat besteld, komt er een warmtepomp aan, of krijg je binnenkort een elektrische auto voor de deur.
Dan stelt de installateur je vaak één cruciale vraag: "Welke stroomaansluiting heb je?"
Veel mensen kijken dan vragend om zich heen. Heb ik "gewone" stroom of krachtstroom? Heb ik 1 fase of 3 fasen? Het antwoord zit verstopt in je meterkast. In deze blog leggen we je simpel uit hoe je zelf controleert wat voor aansluiting je hebt, zodat je niet voor verrassingen komt te staan bij het aansluiten van zware apparatuur.
In het kort: Wat je moet weten over jouw aansluiting
- De check: Kijk op je slimme meter. Staat er 220/230V? Dan heb je 1-fase. Staat er 3x230/400V of branden er 3 pijltjes (L1, L2, L3)? Dan heb je 3-fase (krachtstroom).
- Wanneer 3-fase nodig? Voor zware apparaten zoals een warmtepomp, snelle laadpaal (11 kW), grote inductiekookplaat of een thuisbatterij is een 3-fase aansluiting noodzakelijk.
- Kosten: Een verzwaring van 1x35A naar 3x25A kost eenmalig ca. €300 - €500, maar je maandelijkse vastrecht (netbeheerkosten) blijft bij de meeste netbeheerders gelijk.
- Let op: Vraag bij verzwaring maximaal 3x25A aan. Ga je hoger (bijv. 3x35A), dan betaal je jaarlijks honderden euro's extra aan capaciteitstarief.
- Actie: Een verzwaring vraag je aan bij je netbeheerder (zoals Enexis of Liander) via mijnaansluiting.nl, niet via je energieleverancier.
Oude 1-fase aansluiting laten vervangen door 3-fase meterkast?
Waarom is dit belangrijk om te weten?
Je stroomaansluiting bepaalt hoeveel energie je gelijktijdig kunt verbruiken.
- 1-fase aansluiting: Zie dit als een standaard tuinslang. Prima voor de tv, wasmachine en waterkoker. Maar zet je te veel zware apparaten tegelijk aan? Dan "past" de stroom niet door de kabel en slaat de stop door.
- 3-fase aansluiting: Dit is de brandslang (of eigenlijk: drie tuinslangen tegelijk). Je hebt veel meer vermogen tot je beschikking. Dit is de standaard voor moderne huizen met warmtepompen, sauna's, snelle laadpalen en krachtige inductie kookplaten.
Hoe herken ik mijn aansluiting? 3 eenvoudige checks
Weet je niet zeker wat er jouw huis binnenkomt? Geen zorgen, je hoeft geen elektricien te bellen om dit te controleren. Er zijn drie simpele manieren om erachter te komen of je een 1-fase of 3-fase aansluiting hebt.
Wij raden aan om Check 1 (de meter) altijd als eerst te doen, omdat dit het meest betrouwbare fysieke bewijs is.
Check 1: Kijk op je elektriciteitsmeter
De snelste methode is een blik werpen op de meter zelf. In 2026 hebben de meeste huishoudens een digitale slimme meter, maar ook bij oudere meters staat het er vaak gewoon op.
Heb je een digitale slimme meter? Kijk naar de tekst op de voorzijde van de meter (onder of boven het digitale scherm).
- Je hebt 1-fase als je ziet: 220V, 230V of 1x230V.
- Je hebt 3-fase als je ziet: 3x230/400V, 380V, 400V of 3 fasen.
đź’ˇ De L1/L2/L3 check (Slimme truc!) Kijk eens goed naar het digitale display zelf. Onderaan het schermpje zie je vaak kleine codes staan: L1, L2 en L3.
- Staat er een pijltje of driehoekje bij alle drie (L1, L2 én L3)? Dan heb je een actieve 3-fase aansluiting.
- Staat er alleen een symbooltje bij L1? Dan heb je een 1-fase aansluiting.
Heb je nog een oude analoge meter (met draaischijf)? Kijk naar het metalen plaatje op de meter.
- Staat er 220V of 230V? -> 1-fase.
- Staat er 3x220/380V of 380V? -> 3-fase.
Check 2: controleer aansluiting op je jaarafrekening
Heb je geen zin om in een donkere meterkast te turen? Je kunt het ook administratief controleren. Dit staat namelijk vastgelegd in je contract met de netbeheerder.
Via de rekening: Pak je laatste jaarafrekening of log in op de app van je energieleverancier. Zoek naar het kopje 'Netbeheerkosten' of 'Aansluitwaarde'.
- Zie je 1x35A of 1x40A staan? Dit is de standaard aansluiting voor kleinere woningen (1-fase).
- Zie je 3x25A staan? Dit is de standaard aansluiting voor moderne gezinswoningen (3-fase).
Check 3: de hoofdschakelaar (voor de doe-het-zelver)
Als laatste kun je kijken naar de groepenkast zelf. Dit vereist iets meer inzicht, maar het is een goede dubbelcheck.
Kijk naar de Hoofdschakelaar. Dit is de allergrootste schakelaar in je kast (vaak rood of zwart) waarmee je in één klap alle stroom in huis uitzet. Vaak zit deze helemaal onderin of juist apart naast de kast.
Het verschil zit in de breedte:
- De 1-fase schakelaar: Deze is smal. Hij is 2 modules breed (ongeveer 3,5 cm). Er komen aan de onderkant twee draden uit (Fase + Nul).
- De 3-fase schakelaar: Deze is breed en blokkig. Hij is 4 modules breed (ongeveer 7 cm). Er komen aan de onderkant vier draden uit (Fase 1, 2, 3 + Nul).
⚠️ Pas op voor de 'Kookgroep' verwarring!
Dit is waar het vaak misgaat. Veel mensen zien in hun meterkast twee schakelaars die aan elkaar vastzitten met een hendeltje. Ze denken: "Hé, dat is dubbel zo breed, dus ik heb krachtstroom!"
Dat is vaak niet zo. Dit is meestal een zogenaamde Kookgroep (2x 1-fase). Dit zijn simpelweg twee gewone 1-fase groepen die gecombineerd worden om één elektrische kookplaat van stroom te voorzien. Het blijft echter 1-fase stroom.
- Hoe zie je het verschil? Een 3-fase schakelaar is één massief blok met 1 grote hendel. Een kookgroep bestaat uit twee losse automaten die mechanisch aan elkaar geklikt zijn.
- De regel: Heb je een kookgroep? Dan heb je niet automatisch een 3-fase hoofdaansluiting. Check dus altijd de hoofdschakelaar of de meter (Check 1).
Wat is eigenlijk het verschil tussen 1-fase en 3-fase stroomaansluiting?
Elektriciteit is onzichtbaar, wat het soms lastig maakt om te begrijpen. Om het verschil tussen 1-fase en 3-fase duidelijk te maken, vergelijken we de stroomkabels vaak met waterleidingen.
1. De 1-Fase aansluiting: "de tuinslang"
Bij een 1-fase aansluiting komt er via één kabel (fasedraad) stroom je huis binnen. Dit is de standaard aansluiting die je in de meeste oudere huizen en appartementen vindt.
- De vergelijking: Zie het als een gewone tuinslang. Er komt voldoende water uit om je planten water te geven of een emmer te vullen.
- De beperking: Zet je de sproeier aan, ga je tegelijk de auto wassen én wil je het zwembad vullen? Dan daalt de druk en komt er bijna niks meer uit.
In huis: Zet je de wasmachine, de oven, de waterkoker en de föhn tegelijk aan op die ene fase? Dan slaat de stop door. Er wordt meer gevraagd dan die ene "tuinslang" kan leveren (maximaal ca. 3.700 Watt of 3,7 kW).
2. De 3-Fase aansluiting: "drie tuinslangen"
Bij een 3-fase aansluiting (vaak krachtstroom genoemd) komen er drie kabels je huis binnen. Dit is de nieuwe standaard voor moderne, duurzame woningen.
- De vergelijking: Je hebt nu geen tuinslang, maar drie losse slangen (of één dikke brandweerslang) tot je beschikking. Je kunt veel meer water tegelijkertijd verplaatsen.
- Het voordeel: Je verdeelt je apparaten over deze drie lijnen. De wasmachine zit op lijn 1, de oven op lijn 2 en de laadpaal pakt stroom van alle drie tegelijk.
In huis: Je kunt hierdoor zware apparatuur gebruiken (zoals een inductiekookplaat, warmtepomp of snelle autolader) zonder dat het licht begint te knipperen of de hoofdzekering eruit klapt. Je hebt simpelweg veel meer capaciteit (vaak tot 11.000 of 17.000 Watt).
Ook een thuisbatterij heeft vaak een 3-fase aansluiting nodig in je meterkast. Hoe dit precies zit lees je natuurlijk op Slimster.nl:
- 3-Fase: Drie aanvoerwegen. Noodzakelijk voor grootverbruikers en snel laden/verwarmen. (3x 230 Volt / 400 Volt).
Wanneer moet ik mijn stroomaansluiting verzwaren?
Heb je na de bovenstaande checks ontdekt dat je een 1-fase aansluiting (1x35A of 1x40A) hebt? Dan hoef je niet direct in paniek te raken. Voor een gemiddeld huishouden met een cv-ketel en normale keukenapparatuur is dit jarenlang prima geweest.
Echter, in 2026 vragen we steeds meer van onze meterkast. Ga je verduurzamen of verbouwen? Dan loop je met 1-fase al snel tegen de limiet aan. Hier zijn de 4 signalen dat het tijd is om een verzwaring naar 3x25A aan te vragen bij je netbeheerder.
1. Je neemt een elektrische auto (EV)
Dit is de meest voorkomende reden.
- Op 1-fase: Je laadpaal kan maximaal met 3,7 kW laden. Heb je een auto met een grote accu (bijv. 75 kWh)? Dan duurt het volledig opladen meer dan 20 uur. Je auto is 's ochtends dus vaak niet vol.
- Op 3-fase: Je kunt laden met 11 kW. Je auto is in 6 tot 8 uur weer helemaal vol. Precies een nachtje slapen.
2. Je gaat elektrisch koken
Voor een standaard 4-pits inductiekookplaat kun je vaak nog wegkomen met een "kookgroep" op 1-fase. Wil je echter een grote luxe kookplaat (5 of 6 zones), of een plaat met geïntegreerde afzuiging (zoals een Bora of Quooker)? Deze apparaten vragen op vol vermogen vaak meer dan 7.000 of zelfs 11.000 Watt. Dat trekt een 1-fase aansluiting niet; de stoppen slaan door als je op kerstavond alles aanzet.
3. Je stapt over op een warmtepomp
Ga je van het gas af? Een volledig elektrische warmtepomp (All-Electric) is een zware jongen. Vooral in de winter, als ook het verwarmingselement bijspringt, schiet het stroomverbruik omhoog. Een 3-fase aansluiting zorgt ervoor dat je verlichting niet gaat knipperen zodra de warmtepomp aanslaat.
4. Je wilt je eigen stroom slim opslaan
Denk je na over de toekomst en wil je zonne-energie gaan opslaan? Ook dan is je aansluiting bepalend voor je rendement. Met een 3-fase aansluiting kun je een thuisbatterij veel sneller laden en ontladen. Dit is essentieel als je wilt profiteren van dynamische energieprijzen of je hele huis van noodstroom wilt voorzien.
Welke stroomaansluiting heb ik nodig?
Het type stroomaansluiting dat bij jou past, hangt volledig af van je energiebehoeften en de apparaten die je gebruikt.
Voor een klein tot gemiddeld huishouden zonder zware elektrische apparaten is een standaard 1-fase aansluiting (1x35A) meestal voldoende. Je kunt prima de wasmachine draaien en tegelijkertijd tv-kijken zonder dat de stoppen doorslaan.
Stroomaansluiting warmtepomp en grootverbruik
De situatie verandert als je gaat verduurzamen. Heb je een warmtepomp, een elektrische auto, of ben je van plan om veel zware apparaten tegelijkertijd te gebruiken? Dan is een 3-fasen aansluiting vaak noodzakelijk. Hiermee voorkom je overbelasting en garandeer je dat je warmtepomp ook op koude dagen stabiel blijft draaien.
In de onderstaande tabel zie je een richtlijn welke aansluiting hoort bij welk jaarlijks stroomverbruik.
| Jaarverbruik | Capaciteit | Type aansluiting |
| 0 - 15.000 kWh | 3 x 25 Ampère | Standaard huis (3-Fase) |
| 15.000 - 25.000 kWh | 3 x 35 Ampère | Grootverbruiker |
| 25.000 - 40.000 kWh | 3 x 50 Ampère | Zakelijk of grote full-electric woning |
| 40.000 - 80.000 kWh | 3 x 63 Ampère | Bedrijf |
| 80.000+ kWh | 3 x 80 Ampère | Industrieel verbruik |
Stroomaansluiting verzwaren naar 3-fase
Een overstap naar 3-fase is een samenwerking. De netbeheerder (zoals Liander of Enexis) past de aansluiting buiten en de meter aan. Zij mogen echter wettelijk niet aan jouw groepenkast sleutelen. Daar heb je een eigen elektricien voor nodig.
Wat moet de elektricien doen? Voordat de netbeheerder langskomt, moet jouw meterkast "3-fase klaar" zijn. De elektricien vervangt de hoofdschakelaar voor een brede 4-polige variant en verdeelt je huidige groepen netjes over de drie nieuwe fasen.
Let op: Plan de elektricien altijd vóór de afspraak met de netbeheerder. Is je kast niet aangepast als de netbeheerder komt? Dan kunnen ze de nieuwe meter niet plaatsen en moet je een nieuwe (betaalde) afspraak maken. Reken voor het ombouwen van de kast op circa €400 tot €600.
Wat kost meterkast wijzigen in 2026?
Veel mensen stellen het uit omdat ze bang zijn voor hoge kosten. Dat valt gelukkig mee.
- Eenmalige kosten: Je betaalt de netbeheerder eenmalig voor de aanpassing in de straat en de nieuwe meter. Reken op ongeveer €300 tot €500.
- Maandelijkse kosten: Dit is het goede nieuws. Bij vrijwel alle netbeheerders zijn de maandelijkse kosten (het vastrecht) voor een 3x25A aansluiting precies even hoog als voor een 1x35A aansluiting. Je energierekening gaat dus niet omhoog na de verzwaring.
Jaarlijks kosten per netbeheerder
De kosten verschillen wel per regio (netbeheerder). Hieronder zie je de jaarlijkse kosten voor een standaard huisaansluiting (t/m 3x25A).
| Enexis | € 475,92 |
| Coteq | € 407,64 |
| Liander | € 455,74 |
| Rendo | € 386,93 |
| Stedin | € 473,76 |
| Westland | € 521,23 |
Dit zijn de beheerkosten inclusief btw per jaar.
Conclusie: zo herken je eenvoudig je stroomaansluiting thuis
Het controleren van je stroomaansluiting is eenvoudiger dan je denkt. Of je nu op de slimme meter kijkt (zie je 3x230/400V?), je jaarafrekening checkt of de hoofdschakelaar inspecteert: je weet nu binnen een minuut waar je aan toe bent.
Voor een basis huishouden is 1-fase vaak prima. Ga je echter verduurzamen met een warmtepomp, laadpaal of thuisbatterij? Dan is een upgrade naar 3x25A (3-fase) eigenlijk onmisbaar.
Vraag een verzwaring tijdig aan bij je netbeheerder; zo voorkom je wachttijden en is je meterkast direct klaar voor de toekomst.
3-fase aansluiting of extra groepen laten plaatsen?
- Vraag binnen 1 minuut aan
- Ontvang vrijblijvende offertes
- Kies de beste deal
Veelgestelde vragen over je stroomaansluiting herkennen
Kijk op je elektriciteitsmeter. Zie je 220V of 230V staan? Dan heb je een standaard 1-fase aansluiting. Zie je 3x230/400V, 380V of 3 Fasen staan? Dan heb je een 3-fase aansluiting. Je kunt ook op je energierekening kijken onder ‘Aansluitwaarde’: 1x35A is 1-fase, 3x25A is 3-fase.
Een 1-fase aansluiting gaat via één stroomkabel en levert maximaal 3.680 Watt (3,7 kW). Dit is voldoende voor basisapparatuur. Een 3-fase aansluiting (krachtstroom) gebruikt drie kabels en levert tot wel 17.250 Watt (17 kW). Dit is noodzakelijk voor zware verbruikers zoals een warmtepomp, snelle laadpaal of grote inductiekookplaat.
Niet altijd. Voor een standaard 4-pits inductiekookplaat volstaat vaak een kookgroep (2x 1-fase). Hiermee koppel je twee groepen. Wil je echter een grote 5-pits kookplaat of een model met ingebouwde afzuiging? Dan verbruikt deze vaak meer dan 7,4 kW en is een echte 3-fase aansluiting wel vereist.
Het verzwaren van je aansluiting kost eenmalig ongeveer €300 tot €500. Dit bedrag betaal je aan de netbeheerder. Goed nieuws: bij een upgrade naar 3x25A blijven je maandelijkse netbeheerkosten (vastrecht) bij vrijwel alle netbeheerders gelijk aan die van een lichte 1x35A aansluiting. Je maandlasten stijgen dus niet.
De EAN-code is het unieke 'paspoortnummer' van jouw stroomaansluiting. Het bestaat uit 18 cijfers en begint in Nederland altijd met 87. Je vindt deze code op je jaarafrekening of in het online portaal van je netbeheerder. Je hebt deze code nodig als je een verzwaring aanvraagt via mijnaansluiting.nl.
Ja, in vrijwel alle gevallen is 3x25A (totaal 17 kW) ruim voldoende voor een modern huishouden met warmtepomp en laadpaal. Vermijd een upgrade naar 3x35A tenzij strikt noodzakelijk; dit valt in een veel duurder tarief en kost je jaarlijks circa €900 extra aan vastrecht (capaciteitstarief).
